پاياپاي الكترونيك ( پايا ) زيرساخت اصلي مبادلات پولي بين بانكي حسابي انبوه به شمار آمده و ستون فقرات حواله ها و انتقال وجه بين بانكي را در كشور تشكيل مي دهد.

« پايا » به گونه اي طراحي شده كه مي تواند دستور پرداختهاي متعدد را از طرف بانكها دريافت، پردازش و براي انجام به بانكهاي مقصد ارسال نمايد. متناظراً بانكها نيز مي توانند دستور پرداختهاي مشتريان خود را به صورت انفرادي يا انبوه دريافت و براي پاياپاي و انجام در بانكهاي مقصد به « پايا » ارسال كنند. سامانه پاياپاي الكترونيك در درون خود داراي دو هسته جداگانه « انتقال اعتبار ( واريز مستقيم ) » و « برداشت مستقيم » است كه ارائه خدمات ارزش افزوده را براي بانكها ميسر مي سازند. در حال حاضر مرحله " واريز مستقيم " عملياتي گرديده است.

هسته انتقال اعتبار يا واريز مستقيم همانند يك سامانه حواله بين بانكي عمل مي نمايد، با اين تفاوت كه اين سامانه علاوه بر پذيرش حواله هاي انفرادي قادر خواهد بود تا حواله هاي انبوه شامل تعداد بسيار زيادي دستور پرداخت را نيز از بانكها و مشتريان آنها دريافت و پردازش نمايد.

• معرفي مجموعه خدمات:

  قابليت هاي دستور پرداخت هاي تجمعي در سامانه پايا ارائه خدمات زير را در شبكه بانكي ميسر خواهد ساخت:

  1- پرداخت حقوق و مستمري كاركنان يك سازمان: در حال حاضر براي پرداخت حقوق يا مستمري كاركنان يا بازنشستگان يك سازمان لازم است حساب بانكي سازمان پرداخت كننده و حساب تمامي كاركنان در يك بانك باشد، با استفاده از سامانه اتاق پاياپاي الكترونيكي ( پايا ) حساب سازمان پرداخت كننده مي تواند در يك بانك باشد و حساب كاركنان در بانك هاي مختلف باشد.

  2- پرداخت سود سهام و اوراق بهادار: شركتهايي كه داراي تعداد انبوهي سهامدار هستند مي توانند با استفاده از امكانات « پايا » بدون نياز به افتتاح حساب براي تك تك سهامداران، يا ارائه فيش براي دريافت سود سهام، وجوه را مستقيماً به حساب سهامداران واريز كنند.

  « پايا » زيرساخت مبادله پيام هاي مالي مبتني بر شماره حساب بانكي بوده و تسويه بين بانكي مبادلات انجام شده توسط اين سامانه از طريق « ساتنا » صورت خواهد گرفت. به اين منظور « پايا » مستقيماً به « ساتنا » متصل بوده و عمليات تسويه را در پايان هر چرخه پاياپاي به صورت خودكار انجام خواهد داد.

  طراحي « پايا » به صورت سامانه اي 24/7 صورت پذيرفته است و اين سامانه قادر است به صورت شبانه روزي و در تمامي روزها از بانكها دستور پرداخت دريافت نمايد. با اين حال با توجه به اين كه عمليات تسويه در « ساتنا » تنها در روزهاي كاري صورت مي گيرد، انجام دستور پرداخت هاي « پايا » كه در خارج از ساعات كاري ارسال مي شوند در اولين فرصت ( اولين چرخه اولين روز كاري ) صورت مي گيرد.

  اين ويژگي به بانكها امكان مي دهد تا بتوانند در سامانه هاي بانكداري اينترنتي، بانكداري همراه و نظاير آن خدمات حواله و انتقال وجه به مشتريان ارائه نمايند. همچنين با استفاده از امكانات اين سامانه بانكها مي توانند ابزارهاي لازم را براي مشتريان عمده خود به گونه اي طراحي و فراهم نمايند كه امكان صدور دسته اي دستور پرداخت ( شامل هزاران دستور پرداخت به بانكهاي مختلف ) از طرف اين مشتريان به شبكه بانكي ميسر گردد.

• شرايط استفاده:

  استفاده از سامانه پايا در سيستم بانكي كشور منوط به داشتن شماره حساب بانكي ايران ( شبا ) مي باشد.

  شبا: عبارت است از شماره حساب بانكي ايران، كه به منظور تسهيل و استاندارد سازي مبادلات بين بانكي و بين المللي بانكهاي كشور تعريف شده و در تمام سامانه هاي پرداخت بين بانكي منحصراً از اين نوع حساب استفاده مي شود. « شبا » مستقل از نظام شماره گذاري داخلي هر يك از بانكها است، اما در محاسبه « شبا » از شماره حساب مربوط به نظام شماره گذاري داخلي بانكها استفاده به عمل مي آيد.

  توجه: شماره حساب هاي مبدا و مقصد تنها به صورت « شبا » يي قابل پذيرش هستند. دستور پرداخت هاي اصلي كه شماره حساب مبدا و مقصد آنها مبتني بر « شبا » نباشد مردود خواهند شد.

  معرفي فاز واريز مستقيم (Direct Credit ):

  - واريز مستقيم: عبارت است از بدهكار كردن يك حساب در يك بانك و بستانكار كردن يك يا چند حساب در يك يا چند بانك ديگر براساس دستور پرداخت صادره.

• راهنماي استفاده از خدمات:

  راهنماي مشتريان در خصوص دستور پرداخت پايا:

  1- پذيرش و صدور هرگونه دستور پرداخت صادره از سوي مشتريان محترم منوط به داشتن حساب مبدا نظير ( قرض الحسنه جاري، سپرده كوتاه مدت و يا قرض الحسنه پس انداز ) در بانك سرمايه مي باشد.

  1-1- پذيرش دستور پرداخت پايا براي اشخاص ثالث ذينفع چكهاي عهده بانك سرمايه امكان پذير نمي باشد.

  1-2- خدمت مزبور در كليه شعب بانك سرمايه ارائه مي گردد.

  1-3- تسويه كليه درخواست هاي ارسالي شعب از طريق سامانه پايا طبق چرخه زماني ( چرخه پايا ) تعيين شده از سوي بانك مركزي ج.ا.ا صورت مي پذيرد.

  نحوه پذيرش دستور پرداخت هاي صادره مشتريان:

  1- انفرادي: مراجعه به شعب بانك سرمايه و تكميل فرم دستور پرداخت پايا و يا از طريق موبايل بانك و اينترنت بانك جديد سرمايه كه به زودي راه اندازي مي گردد.

  2- گروهي: دستور پرداخت هاي گروهي عمدتاً براي پرداخت هاي تجاري كاربران شركتي و سازماني نظير پرداخت حقوق و مستمري، پرداخت سود سهام و پرداخت هاي انتقالي با تعداد زياد كاربرد دارد. مستندات قابل استفاده در اين قسمت شامل " دستور العمل نصب نرم افزار توليد فايل گروهي " و " راهنماي ايجاد فايل گروهي پايا " مي باشد. ( جهت ارائه لوح فشرده حاوي فايلهاي خروجي نرم افزار گروهي پايا به شعب بانك سرمايه )

  مراحل توليد و ارسال فايل نرم افزار گروهي پايا توسط مشتريان به شعب بانك سرمايه:

  1- دريافت نرم افزار اجرايي پرداخت گروهي پايا از وب سايت بانك سرمايه و نصب آن

  2- استخراج فايل گروهي طبق " راهنماي ايجاد فايل گروهي پايا " و ارائه فايل مذكور بر روي لوح فشرده و تحويل به يكي از شعب بانك سرمايه با رعايت موارد ذكر شده در قسمت راهنماي مشتريان.

  * نكته: جهت انجام عمليات فوق در سيستم اينترنت بانك جديد از فرمت مندرج در آدرس الكترونيكي سيستم مذكور استفاده نماييد و خروجي نرم افزار گروهي پايا صرفاً جهت ارسال فايل به يكي از شعب بانك مي باشد.

  3- تكميل فرم دستور پرداخت سامانه پاياپاي الكترونيكي ( پايا ) در شعبه مربوطه

  4- ارائه لوح فشرده به متصدي شعبه